.. _base-file:
base-file
+++++++++

Linux sistemimiz için öncelikle temel ayarlamalar ve gerekli dosya-dizin yapıları oluşturulmalıdır. Bu yapıyı hazırladıktan sonra, diğer tüm paketleri ve sistemi bu temel üzerine inşa edeceğiz.

Aslında bir Linux sisteminin en temel paketi **glibc**'dir. Ancak, **glibc** derlenip yüklenmeden önce, sistem için gerekli temel dizin yapısının hazır olması gerekir. Bu nedenle **base-file** adında özel bir paket oluşturduk.

**base-file Komutları**
-----------------------

Aşağıdaki komutlarla temel dosya ve dizin yapısını hazırlıyoruz:

.. code-block:: shell

	display=":$(ls /tmp/.X11-unix/* | sed 's#/tmp/.X11-unix/X##' | head -n 1)"	# Açık ekran tespiti
	user=$(who | grep '('$display')' | awk '{print $1}')	# Ekranı açan kullanıcı tespiti
	mkdir -p /home/$user/distro/build 	# Derleme dizini yoksa oluşturuluyor
	mkdir -p /home/$user/distro/rootfs  	# Sistemin oluşturulacağı dizin yoksa oluşturuluyor
	rm -rf /home/$user/distro/build/* 	# İçeriği temizleniyor
	cp -prfv files/* /home/$user/distro/build/ 	# Ek dosyalar kopyalanıyor
	cd /home/$user/distro/build 	# Derleme dizinine geçiliyor

	mkdir -p bin dev etc home lib64 proc root run sbin sys usr var etc/kly tmp tmp/kly/kur \
	var/log var/tmp usr/lib64/x86_64-linux-gnu usr/lib64/pkgconfig \
	usr/local/{bin,etc,games,include,lib,sbin,share,src}
	ln -s lib64 lib
	cd var && ln -s ../run run && cd -
	cd usr && ln -s lib64 lib && cd -
	cd usr/lib64/x86_64-linux-gnu && ln -s ../pkgconfig pkgconfig && cd -

	bash -c "echo -e \"/bin/sh \n/bin/bash \n/bin/rbash \n/bin/dash\" >> /home/$user/distro/build/etc/shell"
	bash -c "echo 'tmpfs /tmp tmpfs rw,nodev,nosuid 0 0' >> /home/$user/distro/build/etc/fstab"
	bash -c "echo '127.0.0.1 kly' >> /home/$user/distro/build/etc/hosts"
	bash -c "echo 'kly' > /home/$user/distro/build/etc/hostname"
	bash -c "echo 'nameserver 8.8.8.8' > /home/$user/distro/build/etc/resolv.conf"
	echo root:x:0:0:root:/root:/bin/sh > /home/$user/distro/build/etc/passwd
	chmod 755 /home/$user/distro/build/etc/passwd
	cp -prfv /home/$user/distro/build/* /home/$user/distro/rootfs/

Yukarıdaki işlemleri daha düzenli ve fonksiyonel hale getirmek için aşağıdaki şablon script yapısını kullanacağız.

.. raw:: pdf

   PageBreak
   
**Şablon Script Yapısı**
------------------------

Aşağıda, tüm paketlerde kullanılacak şablon script yapısı örneği verilmiştir:

.. code-block:: shell

	#!/usr/bin/env bash
	version=""
	name=""
	depends=""
	source=""
	display=":$(ls /tmp/.X11-unix/* | sed 's#/tmp/.X11-unix/X##' | head -n 1)"	# Açık ekran tespiti
	user=$(who | grep '('$display')' | awk '{print $1}')	# Kullanıcı tespiti
	ROOTBUILDDIR="/home/$user/distro/build" 	# Derleme konumu
	BUILDDIR="/home/$user/distro/build/build-${name}-${version}" 	# Paket derleme dizini
	DESTDIR="/home/$user/distro/rootfs" 	# Yüklenecek dizin
	PACKAGEDIR=$(pwd) 	# Derleme talimatının bulunduğu dizin
	SOURCEDIR="/home/$user/distro/build/${name}-${version}" 	# Kaynak dizini

	initsetup(){
		mkdir -p $ROOTBUILDDIR
		rm -rf $ROOTBUILDDIR/*
		cd $ROOTBUILDDIR
		wget ${source}
		dowloadfile=$(ls | head -1)
		filetype=$(file -b --extension $dowloadfile | cut -d'/' -f1)
		if [ "${filetype}" == "???" ]; then unzip ${dowloadfile}; else tar -xvf ${dowloadfile}; fi
		director=$(find ./* -maxdepth 0 -type d)
		directorname=$(basename ${director})
		if [ "${directorname}" != "${name}-${version}" ]; then mv $directorname ${name}-${version}; fi
		mkdir -p $BUILDDIR && mkdir -p $DESTDIR && cd $BUILDDIR
	}

	setup(){	# Derleme öncesi kaynak dosyaların hazırlanması	}
	build(){	# Paketin derlenmesi	}
	package(){	# Derlenen dosyaların yüklenmesi	}

	initsetup
	setup
	build
	package

**Şablonda Kullanılan Sabit Bilgiler**
--------------------------------------

Şablon script içinde geçen bazı sabit değişkenler şunlardır:

- **ROOTBUILDDIR:** /home/$user/distro/build → Derleme dizini
- **BUILDDIR:** /home/$user/distro/build/build-${name}-${version} → Paket derleme dizini
- **DESTDIR:** /home/$user/distro/rootfs → Yükleme dizini
- **PACKAGEDIR:** $(pwd) → Derleme scriptinin bulunduğu dizin
- **SOURCEDIR:** /home/$user/distro/build/${name}-${version} → Kaynak dizin

Bu değişkenler sayesinde uzun dizin yolları yerine sadece kısaltmaları kullanıyoruz. Bu aslında bir çeşit takma ad (alias) kullanımına benzer. Örneğin, kaynak dizinde işlem yapmak için sadece **$SOURCEDIR** kullanmanız yeterlidir. Bu yapılar tüm paketlerde geçerli olacak.

**base-file** scriptine benzer şekilde, diğer paketler için de aynı şablon yapısı kullanılacaktır. Böylece her paket için aynı temel adımları tekrar tekrar yazmanıza gerek kalmayacak. Ayrıca, hata olması durumunda ilgili fonksiyon üzerinden doğrudan müdahale ederek kolayca çözüm sağlayabileceksiniz.

.. raw:: pdf

   PageBreak

**Şablon Scripte Uygun base-file Scripti**
------------------------------------------

Aşağıda **base-file** paketine ait tam script örneği verilmiştir:

.. code-block:: shell

	#!/usr/bin/env bash
	version="1.0"
	name="base-file"
	depends=""
	description="sistemin temel yapısı"
	source=""

	display=":$(ls /tmp/.X11-unix/* | sed 's#/tmp/.X11-unix/X##' | head -n 1)"
	user=$(who | grep '('$display')' | awk '{print $1}')
	ROOTBUILDDIR="/home/$user/distro/build"
	BUILDDIR="/home/$user/distro/build/build-${name}-${version}"
	DESTDIR="/home/$user/distro/rootfs"
	PACKAGEDIR=$(pwd)
	SOURCEDIR="/home/$user/distro/build/${name}-${version}"
	initsetup(){
		mkdir -p $ROOTBUILDDIR
		rm -rf $ROOTBUILDDIR/*
		cd $ROOTBUILDDIR
		mkdir -p $BUILDDIR && mkdir -p $DESTDIR && cd $BUILDDIR
	}
	setup(){
		cp -prfv $PACKAGEDIR/files/* $BUILDDIR/
	}
	build(){	
		echo ""
	}
	package(){
		mkdir -p bin dev etc home lib64 proc root run sbin sys usr var etc/kly \ 
		tmp tmp/kly/kur var/log var/tmp usr/lib64/x86_64-linux-gnu \ 
		usr/lib64/pkgconfig usr/local/{bin,etc,games,include,lib,sbin,share,src}
		ln -s lib64 lib
		cd var && ln -s ../run run && cd -
		cd usr && ln -s lib64 lib && cd -
		cd usr/lib64/x86_64-linux-gnu && ln -s ../pkgconfig pkgconfig && cd -
		printf "/bin/sh\n/bin/bash\n/bin/rbash\n/bin/dash\n" >> "$BUILDDIR/etc/shell"
		echo 'tmpfs /tmp tmpfs rw,nodev,nosuid 0 0' >> "$BUILDDIR/etc/fstab"
		echo '127.0.0.1 kly' >> "$BUILDDIR/etc/hosts"
		echo 'kly' > "$BUILDDIR/etc/hostname"
		echo 'nameserver 8.8.8.8' > "$BUILDDIR/etc/resolv.conf"
		echo 'root:x:0:0:root:/root:/bin/sh' > "$BUILDDIR/etc/passwd"
		chmod 755 $BUILDDIR/etc/passwd
		cp -prfv $BUILDDIR/* $DESTDIR/
	}
	initsetup
	setup
	build
	package

**Not:** Yukarıdaki scriptin sorunsuz çalışabilmesi için ek dosyaları `indirin. <https://kendilinuxunuyap.github.io/_static/files/base-file/files.tar>`_ İndirdiğiniz **files.tar** dosyasını istediğiniz bir konumda **base-file** adında bir dizin oluşturarak oraya açınız. **base-file** dizini içine yukarıdaki script kodlarını build adlı bir dosya oluşturup yapıştırın ve kaydedin. **base-file** dizininde bir terminal açarak aşağıdaki komutları sırasıyla çalıştırın.

.. code-block:: shell

	chmod 755 build
	sudo ./build

.. raw:: pdf

   PageBreak

**Paket Derleme Yöntemi**
=========================

**base-file** paketi ilk paket olduğu için detaylı anlatıldı. Bundan sonraki paketlerde sadece **şablon bir script dosyası** verilecek. Eğer paketin ek dosyaları varsa, bunlar **files.tar** şeklinde sunulacak.

Her paket için istediğiniz bir konumda yeni bir dizin oluşturun. Varsa, ilgili **files.tar** arşivini dizin içinde açın.

Aşağıda, test amaçlı derlediğim bazı paketler ile **base-file** için oluşturulan dizin yapısı görülmektedir:

.. image:: /_static/images/base-file-0.png
   :width: 600

**Derleme Scripti Kullanımı**
-----------------------------

Her paket için **build** adında bir dosya oluşturup, script kodlarını içine yapıştırın ve kaydedin.

Sonrasında, o dizin içinde terminal açarak aşağıdaki komutları çalıştırabilirsiniz:

.. code-block:: shell

	chmod 755 build
	sudo ./build

.. raw:: pdf

   PageBreak